Paticca Samuppada Vibhanga Sutta

De Analyse van Voorwaardelijk Onstaan Toespraak

Vertaler Pali: Thanissaro Bhikkhu
Vertaler Engels: Django Vaal
Bron: http://www.accesstoinsight.org/tipitaka/sn/sn12/sn12.002.than.html, http://www.sleuteltotinzicht.nl/wbk.htm, Asoka, Buddhist Dictionary

Verblijvend in Sattvatthi... "Monniken, ik zal jullie het voorwaardelijk ontstaan (paticca samuppada) beschrijven en analyseren."


"En wat is voorwaardelijk ontstaan? Van onwetendheid (avijja) als voorwaarde (paccaya) komen kammische formaties (sankhara)[1], op voorwaarde van kammische formaties ontstaat bewustzijn (vinnana), op voorwaarde van bewustzijn ontstaat geest en lichaam (nama rupa)[2], op voorwaarde van geest en materie ontstaat de zesvoudige zintuigbasis (salayatana)[3], op voorwaarde van de zes zintuiglijke bases ontstaat contact (phassa)[4], op voorwaarde van contact ontstaat gevoel (vedana), op voorwaarde van gevoel ontstaat begeerte (tanha), op voorwaarde van begeerte ontstaat hechten (upadana)[5], op voorwaarde van hechten ontstaat worden (bhava)[6], op voorwaarde van worden ontstaat geboorte (jati), op voorwaarde van geboorte ontstaan ouderdom (jara), dood (marana), verdriet (soka), weeklagen (parideva), pijn (dukkha), smart (domanassupayasa) en wanhoop (sambhavanti). Zo is de oorsprong van deze hele massa van lijden.

Wat is ouderdom en dood? Wat ouder wordt, vervalt, wordt gebroken, vergrijst, verrimpelen, neemt af van vitaliteit van de verschillende wezens in deze of die groep van wezens[7], dat wordt ouder worden genoemd. Wat overlijdt, weg valt, op breekt, verdwijnt, sterft, dood gaat, voltooiing van tijd, op breken van de aggregaten (khanda), af werpen van het lichaam, onderbreken van de levensvitaliteit van de verschillende wezens in deze of die groep van wezens, dat wordt dood genoemd.

Wat is geboorte? Wat geboren wordt, afdaalt [in de moederschoot], word, voortkomt, verschijning van de aggregaten en het krijgen van de [zintuiglijke] basissen van de verschillende wezens in deze of die groep van wezens, dat wordt geboorte genoemd.

Wat is worden? Deze drie zijn worden: zintuiglijke worden, vorm worden en vormloos worden[8]. Dit wordt worden genoemd.

Wat is hechten? Deze vier zijn hechten: zintuiglijke hechting, visie hechting, voornemen & praktijk hechting en een leer van een zelf hechting[9]. Dit wordt hechten genoemd.

Wat is begeerte? Deze zes zijn klassen van begeerte: begeerte voor vormen, begeerte voor geluiden, begeerte voor geuren, begeerte voor smaken, begeerte voor tast, begeerte voor ideeën. Dit wordt begeerte genoemd.

Wat is gevoel? Deze zes zijn klassen van gevoel: gevoel geboren uit oogcontact, gevoel geboren uit oorcontact, gevoel geboren uit neuscontact, gevoel geboren uit tongcontact, gevoel geboren uit lichaamscontact, gevoel geboren uit geest. Dit wordt gevoel genoemd.

Wat is contact? eze zes zijn klassen van contact: het oogcontact, het oorcontact, het neuscontact, het tongcontact, het lichaamscontact, het geestescontact. Dit wordt contact genoemd.

Wat is de zesvoudige zintuigbasis? Deze zes zijn zintuigbasissen: de oogbasis, de oorbasis, de neusbasis, de tongbasis, de lichaambasis en de geestbasis (manayatanam). Deze worden de zesvoudige zintuigbasis genoemd.

Wat is geest en materie? Gevoelens, perceptie, intentie, contact en aandacht: dit is geest. De vier grote elementen en de vorm afhankelijk van de vier grote elementen: dit is vorm. Deze geest en deze materie wordt geest en materie genoemd.

Wat is bewustzijn? Deze zes zijn klassen van bewustzijn: oogbewustzijn, oorbewustzijn, neusbewustzijn, tongbewustzijn, lichaambewustzijn en geestbewustzijn. Dit wordt bewustzijn genoemd.

Wat zijn kammische formaties? Deze drie zijn kammische formaties: lichamelijke formaties, verbale formaties en mentale formaties.

Wat is onwetendheid? Niet weet hebben van lijden, niet weet hebben van de oorsprong van lijden, niet weet hebben van de opheffing van lijden en niet weet hebben van de training die leidt tot een eind brengen aan lijden. Dit wordt onwetendheid genoemd.

Nu door het niks achterlatend verdwijnen en opheffen van die onwetendheid komt de opheffing van kammische formaties. Van de opheffing van kammische formaties komt de opheffing van bewustzijn. Van de opheffing van bewustzijn komt de opheffing van geest en materie. Van de opheffing van geest en materie komt de opheffing van de zesvoudige zintuigbasis. Van de opheffing van de zesvoudige basis komt de opheffing van contact. Van de opheffing van contact komt de opheffing van gevoel. Van de opheffing van gevoel komt de opheffing van begeerte. Van de opheffing van begeerte komt de opheffing van hechten. Van de opheffing van hechten komt de opheffing van worden. Van de opheffing van worden komt de opheffing van geboorte. Van de opheffing van geboorte komt de opheffing van ouderdom, dood, verdriet, weeklagen, pijn, smart en wanhoop. Zo is de opheffing van deze hele massa van lijden.

Noten

[1] Asoka vertaalt sankhara als: drijfveren
[2] Vaak ook vertaalt als: naam en vorm, geest en materie, mentale en fysische fenomenen
[3] Asoka: de zes zinnensferen.
[4] De Buddhist Dictionary van Eerwaarde Nyanatiloka zegt: zintuiglijke mentale impressie. Asoka: eerste bewustzijnsindruk.
[5] Asoka: toe-eigenen.
[6] De Buddhist Dictionary: proces van worden
[7]StI: de veroudering van wezens die tot welke orde dan ook behoren
[8]StI: de zintuiglijke, fijnstoffelijke en onstoffelijke sfeer of wereld.
[9]StI: zintuiglijke geneugten, meningen, rituelen en ceremonieën of extreme religieuze discipline, ideeën over een zelf.

Voor gebruik van deze tekst kijk op Copyright